Định hướng của một đô thị bền vững

.
Định hướng của một đô thị bền vững
Thứ Hai, 05/11/2018, 20:49:53
 Font Size:     |        Print
 

Dự án khu đô thị mới Thủ Thiêm, quận 2 được kỳ vọng trở thành trung tâm tài chính, thương mại mang tầm quốc tế và là đô thị đẹp nhất Đông - Nam Á.

Do những hạn chế trong công tác quy hoạch đô thị trước đây, TP Hồ Chí Minh đang phải đối mặt với nhiều thách thức cả cũ và mới trong quá trình phát triển như: tăng nhanh dân số cơ học, ngập nước đô thị, kẹt xe, ô nhiễm môi trường, sụt lún… Phát triển đô thị bền vững là nhiệm vụ trọng tâm của chính quyền thành phố trong thời gian tới.

Quy hoạch đi sau thực tiễn

Theo Quyền Trưởng phòng Quản lý hạ tầng kỹ thuật (Sở Quy hoạch - Kiến trúc TP Hồ Chí Minh) Lý Khánh Tâm Thảo, bộ mặt đô thị của thành phố hiện nay mang nhiều phong cách kiến trúc cảnh quan khác nhau do dân cư đến từ nhiều vùng miền và không được quy hoạch đồng bộ. Do vậy, thành phố chưa tạo được bản sắc đô thị riêng. Quá trình phát triển đô thị vẫn theo hướng lan tỏa từ trung tâm hiện hữu mà chưa thể hiện được mô hình tập trung đa cực của quy hoạch chung đã đặt ra. Chính việc sử dụng đất chưa hiệu quả đã gây áp lực lớn về giao thông, ngập lụt, ô nhiễm không khí, nhu cầu đầu tư hạ tầng kỹ thuật trên toàn thành phố. Mỗi khi triều cường dâng cao, hầu hết các khu dân cư hiện hữu hay khu đô thị mới trong khu vực các quận huyện: 2, 7, 8, Nhà Bè, Bình Chánh… đều nằm sâu dưới mực nước và bị ngập. Người dân dù ở trong các cao ốc chọc trời nhưng các tuyến đường chung quanh vẫn bị ngập sâu. Theo kịch bản biến đổi khí hậu quốc gia năm 2016, nếu mực nước biển dâng 100 cm và không có giải pháp ứng phó thích hợp thì trong tương lai khoảng 18% diện tích TP Hồ Chí Minh sẽ bị ngập.

Phó Chủ tịch UBND thành phố Trần Vĩnh Tuyến cho rằng, phát triển đô thị trong những năm qua cho thấy thành phố đang đối mặt nhiều thách thức cả cũ và mới của quá trình phát triển đô thị. Bên cạnh những vấn đề mang tính chất thời sự như tăng dân số cơ học nhanh, ngập nước đô thị, kẹt xe, ô nhiễm môi trường…, thành phố phải đối mặt những vấn đề mới như sụt lún đô thị, nhu cầu năng lượng cho các lĩnh vực sản xuất mới, cơ sở hạ tầng cho nền công nghiệp số. Chưa kể, kết nối giao thông của thành phố còn kém. Mật độ giao thông theo chuẩn cả nước 1 km2 đất có ít nhất 10 km đường thì thành phố chỉ mới đạt 20%, tức 1 km2 đất chỉ được hơn 2 km đường giao thông, thấp nhất cả nước. Về ngập lụt, thành phố không những phải đối phó với việc ngập do biến đổi khí hậu mà còn phải giải quyết vấn đề ngập do phát triển quá nhanh, nhiều công trình mọc lên lấp hệ thống thoát nước. Theo ông Tuyến, hạn chế và yếu kém lớn nhất của thành phố là vấn đề quy hoạch. Về mặt pháp lý quy hoạch thì cứ 5 năm Chính phủ xem xét điều chỉnh quy hoạch một lần, nhưng nếu quy hoạch tốt như ở các nước châu Âu thì quy hoạch cả 100 năm vẫn không thay đổi. Đây là vấn đề thuộc về chất lượng quy hoạch. Do vậy, quy hoạch tổng thể của thành phố trong những năm tới phải tính toán để làm sao khả năng điều chỉnh bổ sung ít nhất là phải 10 năm.

Huy động mọi nguồn lực

Theo Phó Chủ tịch UBND thành phố Trần Vĩnh Tuyến, quy hoạch đô thị không chỉ là những giải pháp xây dựng các công trình, đê bao, hồ điều tiết, cống ngăn triều... mà còn là những chiến lược phát triển đô thị ở những khu vực khác nhau, có liên kết, kết nối để hướng đến đô thị văn minh, hiện đại, sạch sẽ. Thời gian tới, thành phố sẽ không điều chỉnh toàn bộ quy hoạch xây dựng mà xác định mục tiêu ưu tiên, có giá trị cho từng giai đoạn. Theo đó, thành phố sẽ tiếp tục chỉnh trang khu trung tâm hiện nay, gắn với Khu đô thị mới Thủ Thiêm điều tiết phân bổ lại dân cư. Ưu tiên phát triển theo định hướng giao thông công cộng, điều tiết dân số, phân bố dân cư và nhà ở hợp lý hơn. Thành phố đang mời gọi các chuyên gia tư vấn chính sách để thu hút nguồn lực tài chính quốc tế; đã triển khai cuộc thi ý tưởng quy hoạch để lựa chọn các đơn vị triển khai quy hoạch chung.

Trên cơ sở phát triển phải bảo đảm các yêu cầu như đón đầu và giải quyết được các vấn đề biến đổi khí hậu. Phát triển đúng hướng trên cơ sở đẩy mạnh các biện pháp phát triển theo các định hướng chiến lược của thành phố như phát triển đô thị sáng tạo để đưa các giải pháp công nghệ vào phát triển kinh tế; phát triển đô thị thông minh gắn với việc ứng dụng giải pháp công nghệ vào xây dựng chính quyền, quản lý, quản trị hiệu quả hơn. Tạo mọi điều kiện để người dân, doanh nghiệp tương tác với chính quyền, đóng góp xây dựng sự phát triển chung của thành phố.

Chia sẻ kinh nghiệm về quy hoạch đô thị của Pháp, ông M.Phan-ni, Giám đốc Phát triển và Cải tiến đô thị cho đô thị mới Mác la Va-lê (Pháp) cho rằng, cấu trúc đô thị theo vết dầu loang sẽ gây ra khó khăn cho việc di chuyển của người dân. Để giải quyết vấn đề này, Việt Nam nói chung, TP Hồ Chí Minh nói riêng cần có quy hoạch tổng thể mang tính chiến lược, tầm nhìn dài hạn và phải chủ động đi trước một bước, dự trù các khó khăn sẽ xuất hiện trong tương lai để đưa ra giải pháp phù hợp cũng như kịp thời điều chỉnh chiến lược. Giải pháp quy hoạch đô thị không đến từ một cá nhân hay một công ty tư vấn mà là trí tuệ tập thể, là yếu tố quan trọng cho sự phát triển tương lai của thành phố.

Về định hướng quy hoạch, Hà Nội và TP Hồ Chí Minh có tính chất bổ sung cho nhau, vì thế TP Hồ Chí Minh có thể lấy Hà Nội để bổ sung cho định hướng phát triển của mình và ngược lại, nhằm xây dựng một thành phố sinh thái, ứng phó thành công biến đổi khí hậu.

VŨ NGUYÊN
Nguồn: www.nhandan.org.vn